विश्वकपको धड्कन फेरि शकिरासँग : तीन देश, एक उत्सव र ‘दाइ दाइ’को विश्वमञ्च

काठमाडौं / विश्व फुटबलको सबैभन्दा ठूलो महोत्सव फिफा विश्वकप २०२६ बिहीबारदेखि उत्तर अमेरिकामा सुरु हुँदैछ । इतिहासमै पहिलोपटक संयुक्त राज्य अमेरिका, मेक्सिको र क्यानडा ले संयुक्त रूपमा आयोजना गरेको प्रतियोगिताले खेल, संगीत, संस्कृति र विश्वव्यापी एकताको अद्वितीय संगम प्रस्तुत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

प्रतियोगिताको उद्घाटन मेक्सिको सिटीस्थित प्रतिष्ठित एस्टाडियो आज्टेका रंगशालाबाट हुनेछ भने समापन जुलाई १९ मा न्युजर्सीस्थित न्युयोर्क–न्युजर्सी स्टेडियम मा हुने फाइनल खेलसँगै हुनेछ । यस संस्करणको विशेष आकर्षण केवल मैदानभित्रको प्रतिस्पर्धा मात्र होइन, विश्व फुटबलको सांस्कृतिक पहिचान बनिसकेकी गायिका शकिरा को पुनरागमन पनि हो ।

१६ वर्षअघि दक्षिण अफ्रिका विश्वकपमा ‘वाका वाका (दिस टाइम फर अफ्रिका)’ मार्फत विश्वकपको सांगीतिक इतिहासमा अमिट छाप छोडेकी कोलोम्बियाली सुपरस्टार शकिरा यसपटक नाइजेरियाली कलाकार बर्ना बोय सँग मिलेर नयाँ विश्वकप गान ‘दाइ दाइ’ लिएर विश्वमञ्चमा फर्किएकी छन् ।

‘वाका वाका’बाट ‘दाइ दाइ’सम्म

सन् २०१० मा दक्षिण अफ्रिकामा आयोजना भएको विश्वकपका लागि सिर्जना गरिएको ‘वाका वाका’ केवल प्रतियोगिताको गीत बनेर सीमित रहेन । अफ्रिकी लय, ल्याटिन ऊर्जा र विश्वव्यापी भावनाको संयोजनले उक्त गीतलाई विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा सफल गीत बनायो ।

युट्युबमा चार अर्बभन्दा बढी पटक हेरिएको उक्त गीतले स्पोटिफाइमा एक अर्बभन्दा बढी स्ट्रिमिङ प्राप्त गरिसकेको छ । विश्वकप गीतमध्ये सर्वाधिक लोकप्रिय र सर्वाधिक स्ट्रिमिङ भएको गीतका रूपमा यसले गिनिज विश्व रेकर्डसमेत कायम गरेको छ ।

‘वाका वाका’ ले शकिराको व्यक्तिगत जीवनमा पनि नयाँ अध्याय खोल्यो । गीतको भिडियो छायांकनका क्रममा स्पेनी फुटबलर जेरार्ड पिके सँग उनको पहिलो भेट भएको थियो । त्यही भेट प्रेम सम्बन्धमा परिणत भयो र लामो समयसम्म उनीहरू विश्वकै चर्चित जोडीमध्ये एक बने । यद्यपि सन् २०२२ मा उनीहरूको सम्बन्ध अन्त्य भयो ।

अब २०२६ मा शकिरा पुनः विश्वकपसँगै फर्किएकी छन् । मे १४ मा सार्वजनिक गरिएको ‘दाइ दाइ’ गीतमा अफ्रोबिट्स, डान्स–पप, रेगेटोन र विश्व संगीतका विविध शैलीको मिश्रण गरिएको छ । इटालियन अभिव्यक्ति ‘दाइ दाइ’ को अर्थ ‘आउनुस्, अघि बढौं’ भन्ने उत्साहजनक आह्वान हो ।

गीतका शब्दहरूले खेलाडी र समर्थक दुवैलाई चुनौतीसँग जुध्न, सपनाको पछाडि लाग्न र हारलाई सफलताको आधार बनाउन प्रेरित गर्छन् । गीतमा फुटबलका महान् खेलाडी पेले, डिएगो म्याराडोना, पाओलो माल्दिनी, रोमारियो, क्रिस्टियानो रोनाल्डो, डेभिड बेकह्याम, काका र लियोनल मेस्सी को उल्लेखसमेत गरिएको छ ।

विश्वकप उद्घाटन स् खेलभन्दा ठूलो सांस्कृतिक उत्सव

यसपटक विश्वकप उद्घाटन समारोह पनि अभूतपूर्व हुने बताइएको छ । मेक्सिको सिटी, टोरन्टो र लस एन्जलसमा छुट्टाछुट्टै उद्घाटन कार्यक्रम आयोजना गरिनेछ । तीनवटै समारोह एउटै अवधारणामा आधारित भए पनि आयोजक देशहरूको सांस्कृतिक पहिचान झल्किने गरी तयार पारिएका छन् ।

मेक्सिकोले आफ्नो परम्परागत पपेल पिकाडो कला, आदिवासी संस्कृति र लोकनृत्यलाई प्रस्तुत गर्नेछ । क्यानडाले बहुसांस्कृतिक समाजको विविधतालाई केन्द्रमा राख्नेछ भने अमेरिकाले विश्वकप ट्रफीलाई प्रतीकात्मक रूपमा प्रस्तुत गर्ने तयारी गरेको छ ।

समारोहहरू खेल सुरु हुनुभन्दा करिब ९० मिनेटअघि प्रारम्भ हुनेछन् । ओलम्पिक उद्घाटन समारोहहरूमा काम गरिसकेका अन्तर्राष्ट्रिय ख्यातिप्राप्त क्रिएटिभ निर्देशक मार्को बालिच ले कार्यक्रमको समग्र अवधारणा निर्माण गरेका हुन् ।

फिफा अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनो का अनुसार विश्वकप केवल फुटबल प्रतियोगिता नभई सम्पूर्ण विश्वलाई एकै भावनामा बाँध्ने अवसर हो र उद्घाटन समारोहले त्यही सन्देश दिनेछ ।

पहिलोपटक विश्वकप फाइनलमा ‘हाफटाइम शो’

विश्वकप २०२६ को अर्को ऐतिहासिक विशेषता भनेको फाइनल खेलमा पहिलोपटक ‘हाफटाइम शो’ आयोजना गरिनु हो ।

जुलाई १९ मा हुने फाइनल खेलको मध्यविराममा शकिरासँगै पप संगीतकी चर्चित कलाकार म्याडोना र दक्षिण कोरियाली सुपरस्टार समूह बीटीएस ले प्रस्तुति दिने कार्यक्रम तय गरिएको छ ।

यसले विश्वकपलाई खेलकुद र मनोरञ्जन उद्योगको संयुक्त महोत्सवका रूपमा स्थापित गर्ने विश्वास गरिएको छ । सुपर बाउलजस्तै विश्वव्यापी दर्शक आकर्षित गर्ने उद्देश्यसहित फिफाले यो अवधारणा अघि सारेको हो ।

संगीत, शिक्षा र सामाजिक जिम्मेवारी

‘दाइ दाइ’ केवल मनोरञ्जनका लागि तयार गरिएको गीत होइन । फिफाले यस गीतबाट प्राप्त रोयल्टीको महत्वपूर्ण हिस्सा फिफा ग्लोबल सिटिजन एजुकेसन फन्ड मा जाने जनाएको छ ।

विश्वभरका बालबालिकाको शिक्षा तथा फुटबल पहुँच विस्तारका लागि एक सय मिलियन अमेरिकी डलर संकलन गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । यसले विश्वकपलाई खेलकुद र मनोरञ्जनको सीमाभन्दा बाहिर सामाजिक परिवर्तनसँग पनि जोड्ने प्रयास देखिन्छ ।

चार विश्वकपकी सांगीतिक अनुहार

शकिरा र विश्वकपबीचको सम्बन्ध दुई दशकभन्दा लामो भइसकेको छ ।

सन् २००६ को जर्मनी विश्वकपको समापन समारोहमा उनले ‘हिप्स डोन्ट लाइ’ को विशेष संस्करण प्रस्तुत गरेकी थिइन् । २०१० मा ‘वाका वाका’ मार्फत विश्वकपको पहिचान बनेकी उनी २०१४ मा ‘ला ला ला ९ब्राजिल २०१४०’ लिएर फेरि चर्चामा आइन् । अब २०२६ मा ‘दाइ दाइ’ सँगै उनी चौथोपटक विश्वकपको सांगीतिक अनुहार बनेकी छन् ।

संगीत विश्लेषकहरूका अनुसार शकिराको सबैभन्दा ठूलो शक्ति भनेको विभिन्न संस्कृति, भाषा र संगीत परम्परालाई एउटै विश्वव्यापी प्रस्तुतीकरणमा रूपान्तरण गर्ने क्षमता हो । यही कारणले उनी विश्वकपजस्तो विश्वव्यापी ब्रान्डसँग निरन्तर जोडिइरहेकी छन् ।

विश्वको नजर उत्तर अमेरिकामा

४८ राष्ट्रको सहभागिता रहेको यसपटकको विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो संस्करण हो । एक महिनाभन्दा बढी समयसम्म चल्ने प्रतियोगिताले अर्बौं दर्शकलाई एकै भावनामा जोड्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

मेक्सिकोको उद्घाटनदेखि न्युजर्सीको फाइनलसम्म फैलिएको यो यात्रा केवल उपाधिका लागि प्रतिस्पर्धा होइन, संस्कृति, संगीत, प्रविधि र विश्वव्यापी एकताको उत्सव पनि हुनेछ ।

र, त्यस उत्सवको केन्द्रमा फेरि एकपटक उभिएकी छिन्—विश्वकपको धुनसँगै आफ्नो नाम गाँस्न सफल गायिका शकिरा। ‘वाका वाका’ ले सुरु गरेको सांगीतिक विरासतलाई अब ‘दाइ दाइ’ ले नयाँ पुस्तासम्म पुर्‍याउने अपेक्षा गरिएको छ।