विदेशबाट उठेको आशा : जनमतको सन्देश र नयाँ नेपालको सम्भावना

नेपालमा सम्पन्न पछिल्लो प्रतिनिधिसभा निर्वाचनले देशको राजनीति मात्र होइन, नेपाली समाजको मनोविज्ञानलाई पनि गहिरो ढंगले झकझक्याएको छ । यो निर्वाचन केवल सरकार बनाउने प्रक्रिया थिएन, बरु दशकौँदेखि थामिएको जनताको असन्तोष, अपेक्षा र परिवर्तनको चाहनाको विस्फोट थियो ।

सबैभन्दा रोचक पक्ष के रह्यो भने यसपटकको निर्वाचनलाई नेपालभित्र मात्रै होइन, विदेशमा बसिरहेका म जस्ता लाखौँ नेपालीहरूले पनि अत्यन्त चासोका साथ हेरिरहेका थियौं । खाडी मुलुकका श्रमिकदेखि अष्ट्रेलिया, अमेरिका, युरोप र जापानमा अध्ययन वा रोजगारी  र व्यवसाय गरिरहेका नेपालीहरूले सामाजिक सञ्जालमार्फत परिणामको प्रतीक्षा गरे । मसहित उनीहरूको चासो केवल राजनीति होइन—नेपालको भविष्यसँग जोडिएको छ ।

विदेशमा बसेका नेपालीको दृष्टि

विदेशमा बसेका धेरै नेपालीहरूका लागि नेपालको निर्वाचन केवल समाचार होइन, भावनात्मक विषय पनि हो । उनीहरू विदेशमा मेहनत गरेर कमाइरहेका छन्, तर मनभित्र सधैँ एउटा प्रश्न रहन्छ– ‘के म फर्केर आफ्नै देशमा केही गर्न सक्छु ?’

लामो समयसम्म यो प्रश्नको जवाफ निराशाजनक रह्यो । अस्थिर राजनीति, भ्रष्टाचार, अवसरको अभाव र विकासको ढिलाइले धेरै नेपालीलाई आफ्नो भविष्य विदेशमै खोज्न बाध्य बनायो । तर पछिल्लो निर्वाचनपछि विदेशमा बसेका धेरै नेपालीहरूबीच एउटा नयाँ चर्चा सुरु भएको छ– नेपालमा केही बदलिन सक्छ भन्ने आशा ।

सामाजिक सञ्जालमा देखिएका प्रतिक्रियाहरूले स्पष्ट संकेत दिएका छन् कि नेपाली डायस्पोराले अब केवल पैसा पठाउने भूमिका मात्र होइन, देशको विकासमा प्रत्यक्ष सहभागी हुने चाहना पनि राखेको छ ।

जनमतको स्पष्ट सन्देश

यसपटकको निर्वाचन परिणामले एउटा स्पष्ट सन्देश दिएको छ– जनता परिवर्तन चाहन्छन् । लामो समयदेखि सत्ता सञ्चालन गर्दै आएका परम्परागत दलप्रति असन्तोष बढ्दै गएको थियो । शासनशैली, नीतिगत कमजोरी र विकासको सुस्त गतिले जनतालाई निराश बनाएको थियो ।

निर्वाचन परिणामले यही असन्तोषलाई राजनीतिक सन्देशमा परिणत गरिदियो । मतदाताले पुराना राजनीतिक शैलीलाई चुनौती दिएका छन् र नयाँ सोच, नयाँ नेतृत्व र नयाँ कामको अपेक्षा व्यक्त गरेका छन् । यो परिणाम कुनै एक दलको जितभन्दा पनि जनताको चेतनाको जित हो ।

अबको नेपालः अवसरको ढोका

नेपालको भविष्यको प्रश्न अब केवल राजनीतिमा सीमित छैन। यो अर्थतन्त्र, रोजगारी, उद्योग, प्रविधि र सामाजिक रूपान्तरणसँग जोडिएको छ । यदि राजनीतिक परिवर्तनले आर्थिक सुधारको बाटो समात्न सकेन भने जनताको आशा फेरि निराशामा बदलिन सक्छ । नेपालका लागि अब सबैभन्दा ठूलो चुनौती र अवसर—दुवै आर्थिक विकास हो। देशमा औद्योगिक उत्पादन बढाउने, कृषि क्षेत्रलाई आधुनिक बनाउने, पर्यटनलाई सुदृढ गर्ने र प्रविधिमा आधारित नयाँ अर्थतन्त्र निर्माण गर्ने काम अपरिहार्य बनेको छ ।

प्रवासी नेपाली : विकासका साझेदार

विदेशमा रहेका नेपालीहरू नेपालको अर्थतन्त्रका महत्त्वपूर्ण आधार हुन् । रेमिटेन्सले देशको अर्थतन्त्रलाई टिकाइरहेको छ । तर अब समय आएको छ—यो योगदान केवल रेमिटेन्समा सीमित नरहोस् । यदि नेपालले लगानीमैत्री वातावरण बनायो भने विदेशमा बसेका नेपालीहरूले पूँजी, सीप र अनुभव नेपालमा ल्याउन सक्छन् ।

विदेशमा सिकेको व्यवस्थापन, प्रविधि र व्यवसायिक संस्कृतिले नेपालमा नयाँ उद्योग, नयाँ उद्यम र नयाँ रोजगारी सिर्जना गर्न सक्छ । यसका लागि राज्यले पारदर्शी नीति, स्थिर शासन र लगानीको सुरक्षा सुनिश्चित गर्नुपर्छ ।

आशालाई परिणाममा बदल्ने जिम्मेवारी

निर्वाचनले आशा जगाएको छ, तर आशा मात्र पर्याप्त हुँदैन । राजनीतिक नेतृत्वले अब जनमतको सन्देशलाई सही रूपमा बुझ्नुपर्छ । सत्ता परिवर्तन मात्र होइन, शासनको शैली परिवर्तन गर्न आवश्यक छ । यदि राजनीति फेरि पुरानै स्वार्थ, विवाद र अस्थिरतामा अल्झियो भने जनताको भरोसा छिट्टै कमजोर हुन सक्छ । तर यदि नेतृत्वले पारदर्शिता, सुशासन र विकासलाई प्राथमिकता दियो भने नेपालले नयाँ अध्याय सुरु गर्न सक्छ ।

नेपालको पछिल्लो निर्वाचन परिणामले एउटा नयाँ सम्भावनाको ढोका खोलेको छ । यो परिवर्तन केवल संसदको सिटमा देखिएको होइन—यो नेपाली जनताको सोचमा आएको परिवर्तन हो । विदेशमा बसेका लाखौँ नेपालीहरूले पनि यो परिवर्तनलाई आशाको नजरले हेरिरहेका छन् । उनीहरूको सपना सरल छ—एक दिन म जस्ता नेपालीहरु आफ्नो देश फर्केर सम्मानपूर्वक जीवन बिताउन सयौं । त्यो सपना पूरा गर्न सक्ने क्षमता नेपालसँग छ ।

अब प्रश्न एउटै छ–  के हामी यो अवसरलाई नयाँ नेपालको आधार बनाउन सक्छौँ ? कि फेरि इतिहास दोहोर्याउने छौँ ? समयले यसको जवाफ दिनेछ ।

लेखक विगत साढे दुई दशकदेखि अष्ट्रियाको इन्स्ब्रुकमा बसेर समाजसेवासँगै पर्यटन व्यवसायमा सक्रिय छन् ।